روش استاندارد اندازه گیری رطوبت سطحی سنگدانه های ریز
استانداردها
expand_more
 هدف

* این روش آزمایش شامل اندازه گیری مقدار رطوبت سطحی در سنگدانه های ریز با استفاده از اندازه گیری جابجائی آب در صحرا است.

* در حین آزمایش ممکن است با مصالح زیان آور و یا وسایل غیر ایمن سر و کار داشته باشید.

که در این استاندارد به انها اشاره ای نشده باشد. بنابراین تهیه و رعایت مسائل ایمنی و بهداشتی به عهده استفاده کننده از این روش آزمایش می باشد.

مشخصات و کاربرد

* از این روش به طور گسترده استفاده نمی شود. این روش برای آزمایشهای صحرایی یا در مواردی که وسایل خشک کننده مصالح در دسترس نباشد با معلوم بودن چگالی ویژه برای مقدار رطوبت به کار می رود. از این روش برای تنظیم وزن سنگدانه ها به ازای درصد رطوبت و تعیین سطحی به هنگام اختلاط آب با سیمان در تهیه بتن می توان استفاده کرد.

* دقت روش بستگی به اطلاع از چگالی ویژه حقیقی مصالح در حالت اشباع با سطح خشک دارد.

وسایل آزمایش:

* ترازو: به ظرفیت دو کیلوگرم یا بیشتر با دقت 5/0 گرم یا کمتر

ممکن است پیکنومتر، فلاسک با حجم مشخص، فلاسک مدرج یا هر وسیله اندازه گیری مناسب باشد. حجم ظرف باید دو تا سه برابر حجم ست نمونه باشد. بر روی ظرف علامتی باشد که تا آن علامت پر شود و یا محتویات آن با دقت 5/0 میلی لیتر یا کمتر خوانده شود.

نمونه

* نمونه معرفی از:

سنگدانه های ریز برای آزمایش رطوبت سطحی انتخاب کنید. وزن نمونه نباید کمتر از 200 گرم باشد. نمونه های با وزن بیشتر نتایج دقیق تری خواهند داشت.

روش آزمایش:

* درصد رطوبت سطحی ممکن است بصورت وزنی یا حجمی تعیین شود. در هر دو حالت دما باید بین 65 تا 85 درجه فارنهایت (18 تا 29 درجه سانتیگراد) باشد.

* اندازه گیری وزنی: ظرف را تا علامت پر از آب کرده و وزن آن را بر حسب گرم تعیین کنید. قبل از ریختن نمونه در ظرف مانداری از آب را خالی کنید بطوریکه بعد از ریختن نمونه آب روی نمونه را بپوشاند بدون اینکه از علامت بالاتر رود، سنگدانه های ریز را که قبلا توزین شده است داخل ظرف بریزید و با تکان ظرف حبابهای هوا را از آن خارج کنید.

ظرف را تا علامت پر کده و وزن آنرا بر حسب گرم تعیین کنید. از رابطه زیر مقدار آبی را که بوسیله نمونه جایگزین شده است محاسبه کنید:

vs=wc+wsw

که در آن:

vs

وزن آب جایگزین شده با نمونه بر حسب گرم

wc

: وزن ظرف پر شده از آب تا علامت بر حسب گرم

ws

وزن نمونه بر حسب گرم و

W

وزن ظرف و نمونه که تا علامت از آب پر شده است بر حسب گرم

* اندازه گیری حجمی: حجم مقدار آبی را که تمام روی نمونه را بپوشاند بر حسب میلی متر تعیین کرده و در ظرف بریزید. نموه توازن از سنگدانه های ریز را در ظرف ریخته و ظرف را تکان دهید تا حبابهای هوا خارج شوند. اگر از فلاسک مدرج استفاده می کنید با قرائت مستقیم حجم نمونه و آب را تعیین کنید. وقتی از پیکنومتر  و یا فلاسک با حجم مشخص استفاده می کنید، آن را با اضافه کردن آب تا علامت پر کنید. حجم فلاسک یا پیکنومتر  برابر حجم نمونه و آب است. از رابطه زیر مقدار آبی را که بوسیله نمونه جایگزین شده است محاسبه کنید:

vs=v۲v۱

که در آن

vs

حجم آب جایگزین شده با نمونه بر حسب میلی متر

v۱

حجم نمونه و آب بر حسب میلی متر و

v۲

حجم کل آب در فلاسک یا پیکنومتر  که لازم است سطح نمونه را بپوشاند و سطح آب را تا علامت مشخص بالا بیاورد بر حسب میلی متر

6- محاسبات:

6-1: محاسبه درصد رطوبت سطحی بر حسب سنگدانه های ریز اشباع با سطح خشک به شرح ذیل است:

P=vsvd/wsvs×۱۰۰

که در آن:

P: رطوبت سطحی بر حسب سنگدانه های اشباع با سطح خشک به درصد

vd

: وزن نمونه (

VS

در بخش 6-2) تقسیم بر چگالی ویژه حقیقی سنگدانه های ریز در حالت اشباع با سطح خنک که مطابق با روش آزمایش C128 تعیین می شود و

vs

: وزن آب جایگزین شده بر حسب گرم و

ws

: وزن نمونه بر حسب گرم

* اگر جذب آب سنگدانه ها معلوم باشد، محاسبه درصد رطوبت سطحی بر حسب سنگدانه‌های خشک به صورت زیر است:

PD=P۱+Pa/۱۰۰

که در آن:

Pa: جذب آب سنگدانه های ریز به درصد که بر اساس روش آزمایش c128 تعیین می شود. مقدار کل رطوبت بر اساس سنگدانه های خشک، مجموع رطوبت سطحی Pd و رطوبت جذب شده Pa است.

– دقت و صحت

* میزان دقت و صحت این آزمایش مشخص نیست. با این حال، دقت این روش کمتر از روش‌های اندازه‌گیری مستقیم رطوبت بوسیله خشک کردن مصالح (روش آزمایش C566) است.

برای صحت این روش نیاز به اطلاعات صحیحی از چگالی ویژه داریم. می توان از روش C566 برای تائید میزان صحت استفاده کرد. دقت اطلاعات از استفاده کنندگان این روش درخواست می شود.

استاندارد آزمایش افت مصالح دانه ای با استفاده از سولفات سدیم یا سولفات منیزیم (ساندنس)

90-88ASM:C

هدف

* این روش آزمایش مصالح دانه ای را برای تخمین افت آنها وقتی که در شرایط فرسایش هوا در بتن یا دیگر کاربردها قرار می گیرند را فراهم می نماید. این آزمایش با تکرار غرقاب نمودن در محلولهای اشباع سولفات سدیم با منیزیم و بدنبال آن خشک کردن جزئی یا کامل جهت هیدراته شدن نمکهای موجود در فضاهای خالی نفوذپذیر انجام می شود. نیروی بادکنندگی داخلی ناشی از هیدراته شدن مجدد در اثر غرقاب مجدد مشابه انبساط آب در نتیجه یخ زدن می باشد. این روش آزمایشی اطلاعات مفیدی را در قضاوت افت مصالح دانه ای وقتی که اطلاعاتی از مصالح که تحت شرایط واقعی جوی در دسترس نباشد را فراهم می نماید.

* مقادیر داده شده در پرانتز فقط جهت اطلاع می باشد.

* این استاندارد تمام مسائل ایمنی مربوط به آن را در بر نمی­گیرد برعهده استفاده کننده از این استاندارد است که مسائل ایمنی و سلامتی را قبل از استفاده مشخص نماید.

اهمیت و کاربرد

* این روش آزمایش، روشی را برای تخمین اولیه افت مصالح سنگی جهت استفاده در بتن و دیگر منظورها را فراهم می نماید. مقادیر حاصله ممکن است با مشخصه مقایسه گردند برای مثال مشخصه 33C که برای نشان دادن مناسب بودن مصالح دانه ای طراحی شده است از آنجائی که دقت این روش آزمایش ضعیف است (بخش ۱۲) برای کاملاً رد کردن مصالح دانه ای بدون توجه به آزمایشات دیگر که ارتباط نزدیکتری به هدف از سرویس دهی خاص دارد، مناسب نمی باشد.

* مقادیر درصد افت مجاز با این روش معمولاً برای مصالح سنگی ریز و درشت متفاوت می باشد و باید به این واقعیت توجه نمود که نتایج آزمایش با استفاده از دو نمک بطور قابل ملاحظه ای فرق می کند و باید با دقت بیشتری در حدود خاص برای هر آزمایش که از شروط این آزمایشات می باشد، نمود آزمایش معمولا وقتی که از سولفات منیزیم استفاده می شود سخت تر است به طبع آن حدود درصد مجاز وقتی که از سولفات منیزیم استفاده می شود بیشتر از حدودی است که از سولفات سدیم استفاده می شود.

توجه:  به بخشهایی از مشخصه 33C که شرایطی را برای قابل قبول بودن مصالح دانه ای ریز و درشت می باشد و سعی در برآورد نمودن شرایط براساس این آزمایش دارد اشاره می گردد.

* ظروف – ظروف برای غرقاب نمونه های مصالح دانه ای در محلول مطابق با روش توصیف شده در این آزمایش باید بگونه ای باشد که محلول با آزادی در نمونه جریان داشته باشد و بدون افت مصالح سنگی از نمونه زهکشی شود.

توجه: سبدهای ساخته شده از شبکه های سیمی یا الکهای با سوراخهای مناسب، ظروف قابل قبولی برای نمونه ها می باشد.

* تنظیم کننده دما- وسایل مناسب جهت تنظیم نمودن دمای نمونه ها در ضمن غرقاب شدن در محلول سولفات سدیم یا منیزیم.

* ترازوها- برای مصالح سنگی ریز، یک ترازو با دقت 0/1 گرم محدوده لازم برای این آزمایش برای مصالح سنگی درشت یک ترازو با دقت 0/1 یا ۱ گرم بیش از محدوده لازم برای این آزمایش.

* اون خشک کننده – اون باید قادر به گرم بودن مداوم در ۹  ۲۳۰ درجه فارنهایت (۵ ۱۱۰ درجه سانتیگراد) باشد و سرعت تبخیر در این محدوده دمایی حداقل ۲۵ گرم در ساعت برای 4 ساعت باشد بطوری که در این فاصله زمانی درهای اون بسته نگه داشته شوند. این سرعت باید با کاهش آب از بشرهای ۱ لیتری Griffin تعیین شود مقدار اولیه ۵۰۰ گرم آب در مای ۳  ۷۰ درجه فارنهایت (۲ ۲۱ درجه سانتیگراد) در هر گوشه و مرکز نیمه های اون گذشته می شود. شرایط تبخیر اعمال به همه موقعیتهای آزمایش است وقتی که اون بغیر از بشرهای آب خالی است.

* اندازه گیری چگالی ویژه – هیدرومترها مطابق با مشخصه 100 می باشد یا ترکیبی از استوانه ای شیشه ای مدرج دارای قابلیت اندازه گیری چگالی ویژه محلول در حدود 001/0 باشد.

محلولهای خاص مورد لزوم

* محلول را برای غرقاب نمونه های آزمایش از سولفات سدیم یا منیزیم آماده نماید. حجم محلول باید حداقل ۵ برابر حجم جامد همه نمونه های غرقاب شده در یک زمان باشد.

توجه- بعضی از مصالح دارای کربناتهای کلسیم یا منیزیم به طور شیمیایی با محلول سولفات تازه مبادرت می کنند و در  نتیجه افت های اندازه گیری شده بالای نادرستی بدست می دهد. اگر این شرایط باشد یا انتظار برود آزمایش را با استفاده از محلول صاف شده ای که قبلاً برای همان نوع سنگ کربناتی استفاده شده است به طوری که شرایط بندهای ۵-۱-۱ و ۵-۱-۲ برای چگالی ویژه را برآورد نماید، تکرار نماید.

* محلول سولفات سدیم- محلول سولفات سدیم را با حل کردن USP یا نمک با درجه برابر با آن در دمای ۷۷ تا 86 درجه فارنهایت (۲۵ تا ۳۰ درجه سانتیگراد) آماده نماید. نمک کافی انیدرید (

Na۲So۴

) یا کریستالی (

Na۲So۴, LoH۲o

) اضافه کنید و اطمینان نمائید که تنها اشباع شده است همچنین کریستالهای اضافی وقتی که محلول آماده برای استفاده آزمایش است وجود دارد. برای کاهش تبخیر و جلوگیری از آلودگی، محلول را در تمام مدت که نیاز نمی باشد، در بسته نگهدارید. اجازه دهید محول در دمای ۲  ۷۰ درجه فارنهایت ( ۱ + ۲۱ درجه سانتیگراد) سرد شود. مجدداً هم بزنید و اجازه دهید محلول در دمای طراحی شده برای مدت حداقل 4۸ ساعت قبل از استفاده بماند.

قبل از هر استفاده کیک نمک را خرد کنید و محلول را هم زنید و چگالی ویژه محلول را تعیین کنید. در هنگام استفاده محلول باید چگالی ویژه بیشتر از 1/151 و کمتر از 1/174 داشته باشد. محلول تغییر رنگ داده شده را دور بریزید یا آن را صاف کنید و چگالی ویژه آن را کنترل نمایید.

توجه- برای محلول ۲۱۵ گرم نمک انیدرید یا ۷۰۰ گرم دکاهیدرید در لیتر آب برای اشباع در دمای 6/71 درجه فارنهایت (۲۲ درجه سانتیگراد) کافی است. گرچه از آنجایی که این نمکها کاملاً پایدار نیستند و قابل قبول است که کریستالهای اضافی موجود باشد استفاده نه کمتر از ۳۵۰ گرم نمک انیدرید یا ۷۵۰ گرم نمک دکاهیدراته در لیتر آب پیشنهاد می‌گردد.

* محلول سولفات منیزیم- محلول اشباع شده سولفات منیزیم را با حل کردن USP یا نمک با درجه برابر در آب با دمای ۷۷ تا ۸6 درجه فارنهایت (۲۵ تا ۳۰ درجه سانتیگراد) آماده نماید. نمک کافی بدون آب یا کریستالین (نمک اپسون) اضافه نمایید از اشباع و حضور کریستالهای اضافی زمانی که محلول برای استفاده در آزمایشات است اطمینان نمایید. مخلوط را در ضمن اضافه کردن نمک هم بزنید، محلول را در فواصل مکرر تا استفاده شدن هم بزنید. برای کاهش تبخیر و جلوگیری از آلودگی در تمام اوقاتی که نیازی به استفاده نیست بپوشانید. اجازه دهید محلول در دمای ۲  ۷۰ درجه فارنهایت (۱۲۱ درجه سانتیگراد) سرد شود. مجدداً هم بزنید و اجازه دهید محلول در دمای طراحی شده برای حداقل 48 ساعت قبل از استفاده باقی بماند. قبل از هر استفاده کیک نمک اگر روی ظرف باشد را خرد کنید، محلول را هم بزنید و چگالی ویژه محلول را تعیین نمایید. در هنگام استفاده مخلوط باید دارای چگالی، ویژه بیش از 1/295 و کمتر از 1/308 باشد محلول تغییر رنگ یافته را دور بریزید یا صاف نمایید و چگالی ویژه آنرا کنترل کنید.

توجه- برای محلول ۳۵۰ گرم نمک بدون آب را با۱۲۳۰ گرم هپتاهیدریت در لیتر آب برای اشباع در دمای 4/73 درجه فارنهایت (۲۳ درجه سانتیگراد) کافی است. گرچه از آنجایی که این نمکها کاملاً پایدار نیستند. نمک بدون آب پایدار این دو نوع است و از آنجایی که حضور کریستالهای اضافی مطلوب است استفاده از نمک هپتاهیدریت توصیه می شود و مقدارش

نباید کمتر از ۱۰۰ گرم در لیتر آب باشد.

نمونه ها

* نمونه باید مطابق با دستورالعلم کلی 75D بدست آید اندازه قسمت آزمایش مطابق با دستورالعمل 702C کاهش داده شود.

* مصالح سنگی ریزدانه – مصالح سنگی ریزدانه برای آزمایش باید از الک 9/5 میلیمتر (

۳۸

اینچ) گذرانده شوند. اندازه نمونه باید بقدری باشد که کمتر از ۱۰۰ گرم از الکهای زیر بدست نیاید و مقداری برابر ۵% یا بیشتر نیز باشد که برحسب الکهای زیر بیان می گردد:

گذشته از الکمانده روی الک
600 میکرومتر (نمره 30)300 میکرومتر (نمره 50)
18/1 میکرومتر (نمره 16)600 میکرومتر (نمره 30)
36/2 میکرومتر (نمره 8)18/1 میکرومتر (نمره 16)
75/4 میکرومتر (نمره 4)36/2 میکرومتر (نمره 8)
5/9 میلیمتر ( اینچ)75/4 میکرومتر (نمره 4)

* مصالح سنگی درشت: برای آزمایش مصالح درشت دانه مصالح ریزتر از الک نمره 4 باید برداشته شود. مقدار نمونه باید به اندازه ی باشد که 5% یا بیشتر از مقادیر در جدول بدست آید.

 

اندازه (الکهای با سوراخ مربعی)وزن گرم
5/9 تا 75/4 میلیمتر ( اینچ تا نمره 4)5

±

300

19تا 5/9 میلیمتر ( تا ( اینچ)10

±

 1000

شامل
5/12 تا 5/9 میلیمتر ( تا ( اینچ) 5

±

330

19تا 5/12 میلیمتر ( تا ( اینچ)10

±

670

5/37 تا 19 میلیمتر ( تا ( اینچ) 50

±

1500

شامل
25 تا 19 میلیمتر ( تا ( اینچ) 30

±

500

5/37 تا 25 میلیمتر ( تا ( اینچ)50

±

1000

63 تا 5/37میلیمتر ( تا ( اینچ)300

±

5000

شامل
50 تا 5/37 میلیمتر ( تا ( اینچ)200

±

2000

63 تا 50 میلیمتر ( تا ( اینچ)300

±

3000

بزرگتر از 25 میلیمتر که روی الکها توزیع شده برای هر قسمت1000

±

7000

* موقعی که مصالح سنگی مورد آزمایش حاوی مقادیر قابل توجهی مواد ریز و درشت است و دارای بیش از ۱۰ درصد وزنی درشت تر از الک 9/5 میلیمتر

۳۸

( اینچ) و همچنین بیش از ۱۰ درصد وزنی ریزتر از الک 4/75 میلیمتر (نمره4) نمونه های توزیع شده آزمایش بالای الک نمره ؛ و زیر الک نمره4 باید بترتیب مطابق با روشهای مصالح سنگی درشت و ریز آزمایش شوند. نتایج را بطور جداگانه برای بخش ریز و درشت گزارش نمایید همچنین درصدهای بخش های ریز و درشت را با توجه به دانه بندی اولیه ارائه دهید.

* مصالح سنگی درشت – نمونه مصالح سنگی را بشوئید و تا وزن ثابت در دمای 9 230درجه فارنهایت (5 110درجه سانتیگراد) خشک کنید و آن را به اندازه های مختلف مطابق با بند 6-۳ وزن کنید. آنها را به وزن کل طراحی شده ترکیب کنید. وزنهای نمونه های آزمایش و ترکیب آنها را گزارش نمایید. در حالتی که اندازه ها بزرگتر از ۱۹ میلیمتر

۳۴

( اینچ) باشد تعداد ذرات در نمونه های آزمایش را گزارش نمایید.

آماده سازی نمونه آزمایش

* مصالح سنگی ریز – نمونه مصالح سنگی ریز را روی الک ۳۰۰ میکرومتر (نمره ۵۰) بشویید و تا وزن ثابت در دمای  ۹ + ۲۳۰ درجه فارنهایت (5 110 درجه سانتیگراد) خشک نمایند و با الک کردن به اندازه های مختلف جدا نماید. نمونه دانه بندی شده بوسیله الکهای استاندارد مشخص شده در بند 6-۲ تهیه نمایید. از بخش های بدست آمده با این روش نمونههایی با اندازه مناسب ۱۰۰ گرم بعد از الک کردن غیر قابل قبولها انتخاب کنید. (در کل نمونه ۱۱۰ گرمی مناسب می باشد) از مصالح سنگی ریزی که در شبکه های الکها درگیر شده اند برای تهیه نمونه ها استفاده نکنید. نمونه های 1/0 100 گرمی از هر بخش توزیع شده بعد از الک کردن نهایی وزن نمایید و در ظرفهای جداگانه برای آزمایش بگذارید.

روش آزمایش

* ذخیره نمونه ها در محلول – نمونه ها را در محلول آماده شده سولفات سدیم یا سولفات منیزیم برای مدت نه کمتر از ۱6 ساعت و نه بیش از ۱۸ ساعت به گونه ای که محلول تا حداقل

۱۲

اینچ روی آنها را بپوشاند غرقاب نمائید. (توجه 6) برای کاهش تبخیر و جلوگیری از غیر مترقبه اضافه شدن مواد خارجی ظروف را بپوشانید نمونه های غرقاب شده در محلول را در دمای ۲ ۷۰ درجه فارنهایت (1 21 درجه سانتیگراد) در تمام مدت غرقاب نگهدارید. توجه 6- گذاشتن شبکه های سیمی با وزن مناسب روی نمونه در ظروف این پوشش را با مصالح سنگی خیلی سبک تامین می نماید.

* خشک کردن نمونه ها بعد از غرقاب- بعد از مدت غرقاب، نمونه مصالح سنگی را از محلول بیرون آورید اجازه دهید بمدت ۵ + ۱۵ دقیقه زهکشی شود و آن را در اون قرار دهید. دمای اون ۹ ۲۳۰ درجه فارنهایت (5 110 درجه سانتیگراد) باید باشد. نمونه ها را در دمای مشخص شده تا وزن ثابت بدست آید. خشک کنید. زمان لازم برای رسیدن به وزن ثابت را مطابق زیر تعیین نماید.

با اون محتوی حداکثر بار نمونه انتظار رفته بدون سرد شدن وزن از دست رفته نمونه های آزمایش را با برداشتن و وزن کردن آنها در فواصل ۲ تا 4 ساعت کنترل نمایید. کنترل های کافی برای دستیابی به زمان لازم خشک کردن برای حداقل موقعیت اون مطلوب (بند 4-۵ را ملاحظه نمایید) و شرایط نمونه (توجه ۷) انجام دهید. رسیدن به وزن ثابت زمانی در نظر گرفته می شود که افت وزنی کمتر از 1/0% وزن نمونه در 4 ساعت خشک کردن باشد. بعد از دستیابی به وزن ثابت، اجازه دهید نمونه ها در دمای اتاق سرد شوند و سپس آنها دوباره در محلول آماده شده مطابق با بند ۸-۱ غرقاب می شوند.

توجه – زمان لازم برای خشک کردن تا رسیدن به وزن ثابت به طور قابل ملاحظه ای به چندین دلیل فرق می کند. کارآئی خشک شدن با جمع شدن سیکل ها کاهش می یابد زیرا که نمک به ذرات می چسبد و در بعضی حالات افزایش در سطح ناشی از خرد شدن بوجود می آید. بخش های مصالح سنگی با اندازه مختلف سرعتهای خشک شدن متفاوتی دارند.

اندازه‌های کوچکتر تمایل به آهسته تر خشک شدن دارند. زیرا سطح بزرگتری دارند و خلل و فرج بین دانه ای محصور شده است اما این شدت با اثر اندازه ظرف و شکل آن اصلاح می گردد.

* تعداد سیکل ها- این روند را با غرقاب و خشک کردن های پی در پی تکرار کنید تا تعداد سیکل های لازم بدست آید.

 آزمایش کمی

* آزمایش کمی را بشرح زیر انجام دهید.

* پس از اتمام سیکل نهایی و بعد از سرد شدن نمونه، جهت پاک نمودن نمونه از سولفات سدیم یا سولفات منیزیم آن را بشویید که واکنش آب شستشو با کلرید باریم تعیین می گردد.

با چرخش آب در دمای ۱۰ ۱۱۰ درجه فارنهایت (6 43 درجه سانتیگراد) از میان نمونه در ظرفهایشان آنها را بشوئید. این عمل ممکن است با گذاشتن آنها در یک تانک که آب گرم می تواند از ته وارد شود و به طرف بالا جریان می یابد انجام شود. در عملیات شستشو، نمونه ها نباید در معرض متراکم شدن و سایش قرار گیردند زیرا ممکن است ذرات را خرد کند.

* بعد از اینکه سولفات سدیم یا سولفات منیزیم حذف شد، هر بخش از نمونه را تا وزن ثابت در دمای 9 230درجه فارنهایت (5 110 درجه سانتگیراد) خشک کنید مصالح سنگی ریز را بر روی همان الکهایی که قبل از آزمایش مانده بود، الک کنید و مصالح سنگی درشت را بر روی الکهای مناسب برای اندازه ذره الک نمایید. برای مصالح سنگی ریز، روش و زمان الک کردن همان است در تهیه نمونه های آزمایش استفاده شده است. برای مصالح سنگی درشت الک کردن باید با دست باشد با تکانهای کافی و اطمینان از اینکه همه مصالح با اندازه های زیر از الک طرح شده بگذرند. هیچ عمل خارجی برای خرد کردن ذرات با عاملی که باعث می شود از الکها بگذرند نباید بکار رود. مصالح مانده روی الک را وزن کرده و مقدارش را گزارش کنید. اختلاف بین بخش نمونه آزمایش شده افت در آزمایش است که به صورت درصدی از وزن اولیه برای استفاده در جدول یک به کار می رود.

اندازه مصالح سنگیالک مورد استفاده در تعیین افت
63 تا 5/37میلیمتر ( تا ( اینچ)5/31 میلیمتر ( اینچ)
5/37 تا 19 میلیمتر ( تا ( اینچ)16 میلیمتر ( اینچ)
19تا 5/9 میلیمتر ( تا ( اینچ)8 میلیمتر ( اینچ)
5/9 تا 75/4 میلیمتر ( اینچ تا نمره 4)4 میلیمتر (نمره 5)
 آزمایش کیفی

آزمایش کیفی نمونه های آزمایشی درشت تر از ۱۹ میلیمتر

۳۴

( اینچ) را به شرح زیر انجام دهید:

  •  دانه های هر نمونه آزمایشی را به گروههایی مطابق روش آزمایش جدا نمایید. (توجه ۸)
  •  ذرات که هر نوع آسیب را نشان می دهد را یادداشت نمایید.

توجه: بسیاری از انواع عمل ها انتظار می رود. در کل ممکن است به صورت تجزیه شدن (خرد شدن)، دو نیم شدن، فاسد شدن، شکاف برداشتن، ورقه ورقه شدن و غیره باشند.

هنگامی که دانه های بزرگتر از

۳۴

اینچ لازم است از نظر کیفی آزمایش شود، پیشنهاد می گردد که آزمایش با اندازه های |کوچکتر انجام شود برای اینکه تعیین نماید که آیا دو نیم شدن اضافی اتفاق می افتد.

– گزارش

– اطلاعات زیر را گزارش نمایید.

1- وزن هر بخش از نمونه قبل از آزمایش

2- مصالحی از هر بخش نمونه ریزتر از الک طراحی شده در بند ۹-۱-۲ برای الک کردن بعد از آزمایش که به عنوان درصدی از وزن اولیه آن بخش بیان می گردد.

3- میانگین وزنی محاسبه شده مطابق با روش آزمایش 136C از درصد افت هر بخش براساس دانه بندی نمونه ای که برای آزمایش رسیده یا ترجیحاً میانگین دانه بندی بخشی از نمونه که به عنوان معرف تهیه شده است.

مگر اینکه:

* برای مصالح سنگی ریزدانه ( با کمتر از ۱۰٪ در شتر از الک 5/9 میلیمتر (

۳۸

اینچ) فرض کنید که اندازه های ریزتر از الک ۳۰۰ میکرومتر (نمره ۵۰) افت 0% دارند و اندازه های درشتر از الک 5/9 میلیمتر (

۳۸

اینچ) همان افت ذرات با اندازه کوچکتر بعدی را دارند که اطلاعات آنها موجود می باشد.

* برای مصالح سنگی درشت دانه ( با کمتر از ۱۰% ریزتر از الک 4/75 میلیمتر (نمره4) فرض می شود اندازه های ریزتر از الک 4/75 میلیمتر (نمره4) همان افت ذرات با اندازه بزرگتر را دارند که اطلاعات آنها موجود می باشد.

* برای مصالح سنگی حاوی مقادیر قابل ملاحظه مصالح ریز و درشت، آزمایش بر روی دو نمونه جداگانه مطابق با ملزومات بند 6-4 انجام می شود، میانگین افت های وزنی را برای بخش ریزتر از نمره 4 و بالای نمره 4 بطور جداگانه و براساس دانه بندی دوباره محاسبه شده با در نظر گرفتن بخش ریز به عنوان ۱۰۰% و بخش درشت ۱۰۰% محاسبه می شود.

نتایج را بطور جداگانه با ارائه درصد مصالح ریزتر از نمره 4 و بالای نمره 4 در دانه بندی اولیه گزارش کنید.

* به منظور محاسبه میانگین وزنی، در نظر بگیرید اندازه هایی که در بند 6-۲ یا 6-۳ که حاوی کمتر از 5% نمونه می باشد، دارای همان افت برابر با میانگین اندازه کوچکتر بعدی و بزرگتر قبلی می باشد یا اگر یکی از این اندازه ها موجود نباشد دارای افت برابر با اندازه بزرگتر قبلی یا کوچکتر بعدی می باشد هر کدام که موجود باشد.

4-درصد افت وزنی را به نزدیکترین عدد کامل گزارش کنید.

5- در حالی که دانه های درشتر از ۱۹ میلیمتر (

۳۴

اینچ) قبل از آزمایش (۱) تعداد دانه های در هر بخش قبل از آزمایش و (۲) تعداد دانه های تغییر یافته، دسته بندی شود.

6- نوع محلول (سولفات سدیم یا منیزیم) و آیا محلول تازه تهیه شده یا قبلا استفاده شده است.

– دقت

* دقت – برای مصالح سنگی درشت میانگین وزنی افت های در برابر سولفاتهای سدیم در محدوده 6 تا 16% و در مقابل منیزیم ۹ تا ۲۰% می باشد. شاخص های دقت بشرح زیر می باشد:

درصد ضریب تغییرات

(IS%)

درصد میانگین اختلاف بین دو آزمایش
چند آزمایشگاهی:
سولفات سدیم41116
سولفات منیزیم2571
آزمایش کننده تکی
سولفات سدیم2468
سولفات منیزیم1131

این اعداد بترتیب حدود (IS%) و

AD۲S%

را مطابق با دستورالعمل 670C نشان می دهد.

* انحراف- از آنجایی که مصالح مرجع قابل قبولی برای تعیین این روش آزمایش وجود ندارد. هیچ بیانی در مورد این روش وجود ندارد.

فهرست